މަގުމަތީގައި އުޅޭ ބުޅަލުގެ އާބާދީ އިތުރުވަމުންދާ މައްސަލައަށް ހައްލެއް ހޯދުމަށާއި، އާންމު ސަރަހައްދުތަކުގެ ސާފުތާހިރުކަން ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި މިނިސްޓްރީ އޮފް ފިޝަރީޒް، އެގްރިކަލްޗަރ އެންޑް އޯޝަން ރިސޯސަސް އާއި، ޖަނަވާރުންގެ ހިމާޔަތުގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތަކާއި، އިޖުތިމާއީ ޖަމިއްޔާތަކުގެ އިތުރުން ކަމާބެހޭ މުހިންމު ފަރާތްތައް ގުޅިގެން ކުރިއަށްގެންދާ ގައުމީ ފެންވަރުގެ މަޝްރޫޢު"ޕްރޮޖެކްޓް ބައުކާލޯ ރައްކާތެރި، ސާފުތާހިރު އަދި އޯގާތެރި މުޖުތަމައެއް. " މިއަދު ހުޅުމާލޭގައި އިފްތިތާހުކޮށްފިއެވެ.
"ބައޯކަލޯ" މި ނަމަކީ ދިވެހި ފޯކްލޯރ ނުވަތަ ކާބަފައިންގެ ވާހަކަތަކުގައި ބިރުވެރިކަމާ ގުޅުވައިގެން ބޭނުންކުރާ ނަމެއް ނަމަވެސް، މި މަޝްރޫއުގެ ތެރެއިން އެ ނަމަށް އައު މާނައެއް ވަނީ ދީފައެވެ. އެއީ އޯގާތެރިކަމާއި، ޒިންމާދާރުކަމާއި، ރައްކާތެރިކަން އަދި މުޖުތަމައަށް ފައިދާހުރި ހަރަކާތެއްގެ ރަމްޒެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
މި މަޝްރޫއުގެ ފުރަތަމަ މަރުހަލާ (ޕައިލެޓް ޕްރޮޖެކްޓް) ހުޅުމާލޭގައި ކުރިއަށްގެންދާއިރު، މީގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކީ މުޅި ރާއްޖެއަށް ފުޅާކުރެވޭނެ ފަދަ ނަމޫނާ ނިޒާމެއް ބިނާކުރުމެވެ. މި މަޝްރޫއުގެ މައިގަނޑު އަމާޒަކީ ބުޅަލުގެ ވެލްފެއާ އާއި، ސާފުތާހިރުކަމާއި، އާންމުންގެ ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމުގެ އިތުރުން، އިންސާނީ އުސޫލުތަކުގެ ތެރެއިން މަގުމަތީ ބުޅަލުގެ އާބާދީ ކޮންޓްރޯލްކޮށް، މުޖުތަމައުގައި ބުޅަލާއި އިންސާނުން އެކުވެރިކަމާއެކު ދިރިއުޅެވޭނެ މާހައުލެއް ގާއިމުކުރުމެވެ.
ހުޅުމާލޭގައި ކުރިއަށްގެންދާ މި ޕައިލެޓް މަޝްރޫއުގެ ދަށުން، "ޓްރެޕް-ނިއުޓާ-ރިޓާން" (ޓީ.އެން.އާރް) ޕްރޮގްރާމެއް މެދުވެރިކޮށް ބުޅާ ދަރިމައިވުން ހުއްޓުވުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށްދާނެއެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ވެޓެރިނަރީ ފަރުވާ ދިނުމާއި، ޒިންމާދާރުކަމާއެކު ކާނާ ދިނުމާއި، ބުޅާ އެޑޮޕްޓްކުރުމަށް ބާރުއެޅުމާއި، މަގުމަތީގެ ސަލާމަތްތެރިކަމުގެ އިތުރުން އިޖުތިމާއީ ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމުގެ ހަރަކާތްތައްވެސް ހިމެނެއެވެ.
ޖަނަވާރުންގެ ހިމާޔަތާއި ރައްކާތެރިކަމަކީ މި ސަރުކާރުން އިސްކަންދޭ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ 2024 ވަނަ އަހަރުގެ ރިޔާސީ ބަޔާނުގައި ވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ. އެ ބަޔާނުގައި މަގުމަތީގައި އުޅޭ ޖަނަވާރުންގެ މައްސަލަތަކަށް ދާއިމީ އަދި ފުރިހަމަ ހައްލެއް ހޯދުމުގެ މުހިންމުކަން ވަނީ ބަޔާންކުރައްވާފައެވެ.
މި މަގުސަދު ހާސިލުކުރުމަށްޓަކައި، "ޖަނަވާރުންގެ ހިމާޔަތާއި ރައްކާތެރިކަމުގެ ބިލު" 2025 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރު މަހު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކޮށް، 3 ޑިސެމްބަރު 2025 ގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވަނީ އެ ބިލު ތަސްދީގުކުރައްވާފައެވެ. "ޖަނަވާރުންގެ ހިމާޔަތާއި ރައްކާތެރިކަމުގެ ގާނޫނު" (ގާނޫނު ނަންބަރު: 23/2025) ގެ ދަށުން ޖަނަވާރުންގެ ވެލްފެއާ އާއި އެއާ ގުޅުންހުރި ޒިންމާތަކުގެ ގައުމީ އޮނިގަނޑެއް މިހާރު ވަނީ އެކުލަވާލެވިފައެވެ.
އެގޮތުން މިއީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ޖަނަވާރުންގެ ހިމާޔަތަށް ދެއްވާ ހާއްސަ އަހަންމިއްޔަތުގެ ދަށުން ކުރިއަށްގެންދާ މަސައްކަތެކެވެ. އެގޮތުން މި މަޝްރޫއުގެ މަގުސަދަކީ ޖަނަވާރުންގެ ހިމާޔަތާއި މުޖުތަމައުގެ ލާބަޔަކީ އެކުއެކީގައި ހާސިލުކުރެވޭނެ ކަންކަންކަން ސާބިތުކޮށްދީ، ސާފުތާހިރު، ރައްކާތެރި އަދި އޯގާތެރި މުޖުތަމައެއް ރާއްޖޭގައި ބިނާކުރުމެވެ.
"ޕްރޮޖެކްޓް ބައުކަލޯ" އަކީ އެ ގައުމީ އަމާޒުތައް އަމަލީ ސިފައެއްގައި މުޖުތަމައުގެ ފެންވަރުގައި ތަންފީޒުކުރުމަށްޓަކައި އެކި އިދާރާތައް ގުޅިގެން ހިންގާ ޕްރޮގްރާމެކެވެ.
މި މަޝްރޫއުގެ މައިގަނޑު ހަ އަސާސަކީ:
- ކޮންޓްރޯލް،
- އަޅާލުން
- ސާފްތާހިރުކަން
- ކޯ-އެގްޒިސްޓް،
- ކޮމްޕެޝަން
- ކެޕޭސިޓީ އެވެ.
މި މަޝްރޫއުގައި މިނިސްޓްރީ އޮފް ފިޝަރީޒްގެ އިތުރުން ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން (އެޗް.ޑީ.ސީ)، އަމިއްލަ ޖަމިއްޔާތައް، ވެޓެރިނަރީ ކްލިނިކްތައް، އެނިމަލް ޝެލްޓަރތައް، ސްކައުޓް އަދި ގާލް ގައިޑް، ޕީ.އެސް.އެމް އަދި އެހެނިހެން ބައިވެރިން ހިމެނެއެވެ. މަޝްރޫއު ކުރިއަށްދާ ވަރަކަށް، މި ތަސައްވުރުގައި ބައިވެރިވާން ބޭނުންވާ އިތުރު ފަރާތްތަކަށް ފުރުސަތު ހުޅުވާލެވޭނެއެވެ.
ކުރިއަށް އޮތް އަހަރުގެ ތެރޭގައި މި ޕައިލެޓް މަޝްރޫއުގެ ދަށުން އަމަލީ ގިނަ ހަރަކާތްތަކެއް ހިންގުމަށް ވަނީ ރޭވިފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޓީ.އެން.އާރް ޕްރޮގްރާމްތަކާއި، "ކެޓް ސޭފް ޕާކް" ތައް ގާއިމުކުރުމާއި، ކުޑަކުދިންނާއި ޒުވާނުންނަށް ހާއްސަ ހަރަކާތްތަކުގެ އިތުރުން އާންމު ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމުގެ މަސައްކަތްތައް ހިމެނެއެވެ. މި މަޝްރޫއުގެ ކާމިޔާބީތަކާއި ދަސްވި ފިލާވަޅުތައް ދައްކާލުމަށްޓަކައި 4 އޮކްޓޯބަރު 2027 ގައި ދުނިޔޭގެ ޖަނަވާރުންގެ ދުވަހާ ގުޅުވައިގެން ބޮޑު ހަރަކާތެއް ބޭއްވުމަށް ވަނީ އަމާޒު ހިފާފައެވެ.